Skrót najciekawszych wydarzeń z Krakowa z ostatnich kilku miesięcy.

W ostatnich miesiącach uwaga krakowskich miłośników komunikacji skupiała się głównie na sprawach związanych z oddaniem do ruch oraz pierwszymi miesiącami eksploatacji tunelu tramwajowego pod dworcem głównym. Po wielu perypetiach, przeciągających się odbiorach technicznych i wielokrotnym przekładaniu terminu, został on dopuszczony do ruchu 11.12. ubiegłego roku. Tunel o długości 1,7km łączy Rondo Mogilskie z pętlą Dworzec Towarowy przy ul. Kamiennej i jest jak do tej pory jedyną tego typu budowlą w Polsce. Zlokalizowano w nim dwa podziemne przystanki: Dworzec Główny i Politechnika.

W dniu uroczystego otwarcia tunelu uruchomiono specjalną linię 90 na trasie Wieczysta - Dworzec Towarowy. Linia pozwoliła tłumnie zgromadzonej publiczności odbyć "zapoznawczą" przejażdżkę nową trasą. Następnego dnia rozpoczęła się już regularna
eksploatacja tunelu, przez który ruszyła linia 50 łączącą Krowodrzę Górkę z Kurdwanowem. Linia ta przez miejskich propagandystów oraz dziennikarzy nazywana jest szybkim tramwajem, choć na pierwszy rzut oka widać, że poza numerem nic jej spośród pozostałych linii tramwajowych w mieście nie wyróżnia. Stan ten być może ulegnie wkrótce zmianie, dzięki wdrażanemu z mozołem Systemowi Obszarowego Sterowania Ruchem firmy Siemens, który objąć ma swoim zasięgiem korytarz "szybkiego tramwaju" (z wyłączeniem odcinka Dworzec Towarowy - Krowodrza Górka) oraz wszystkie skrzyżowania w obrębie drugiej obwodnicy. System ten ma w
oparciu o zainstalowane w tramwajach komputery pokładowe z GPS zapewnić priorytet dla komunikacji zbiorowej na skrzyżowaniach.

Oczywiście ułatwienia dotyczyć będą wszystkich linii tramwajowych poruszających się w obrębie działania systemu, a nie tylko wybranej 50. Szkoda natomiast, że ułatwienia nie będą dotyczyć autobusów, dla których może to oznaczać poważne utrudnienia w ruchu, zwłaszcza w miejscach przecięcia linii tramwajowej objętej SOSR.

Z trasą "szybkiego tramwaju" związane są także elektroniczne wyświetlacze
przystankowe, pokazujące pozostały czas do faktycznego (nie rozkładowego) przyjazdu danej linii. Wbrew obawom, tablice te wyświetlają informacje dotyczące wszystkich linii przejeżdżających przez dany przystanek. Trzeba przyznać, że o ile przez kilka miesięcy po uruchomieniu w październiku na wyświetlaczach bardzo często pokazywane były nie mające nic wspólnego z rzeczywistością brednie, a funkcjonowanie całego systemu przypominało raczej parodię udogodnienia dla pasażerów, o tyle ostatnio sytuacja znacznie się poprawiła. Co prawda wciąż w trzeciej linijce zamiast informacji o przyjeździe pojazdu kolejnej linii czasami pokazuje się komunikat o teście systemu, ale miejmy nadzieję, że niedługo zniknie.

W związku z uruchamianiem SOSR oraz tablic przystankowych konieczne stało się wyposażenie składów tramwajowych w urządzenia GPS. Niestety, konflikt na linii MPK - ZIKiT spowodował, że do tej pory spora ilość składów tych urządzeń nie posiada i w związku z tym nie może kursować w korytarzu "szybkiego tramwaju". Aby zapewnić prawidłową obsługę poszczególnych linii, przeniesiono po 7 składów 3x105Na między zajezdniami Podgórze i Nowa Huta. Początkowo ta "delegacja" miała trwać nie dłużej niż miesiąc, do czasu montażu we wszystkich składach odpowiedniego wyposażenia, jednakże po 4 miesiącach nic nie wskazuje na to, aby sytuacja miała szybko wrócić do normy. W Podgórzu nocuje także 5 wagonów E1, obsługujących linię 23.

Wróćmy jeszcze do samej linii 50. Trzeba przyznać, że nie sprawdziły się pesymistyczne przewidywania wielu osób (nie wyłączając autora niniejszego tekstu): przepełnione tramwaje jedynej jadącej z Kurdwanowa w kierunku Poczty Gł. (po likwidacji 34) linii 24 oraz święcące pustkami wozy sunące przez tunel. Okazuje się, że nowy układ tras przyjął się. Duża frekwencja w tramwajach linii 50 oraz 9 spowodowała decyzję o uruchomieniu wspomagającej linii 51 (Bieżanów Nowy - Dworzec Towarowy przez tunel). Jednocześnie zwiększono częstotliwość linii 24 w szczytach przewozowych. Ograniczeniu uległa za to oferta na liniach 6, 11, 12 i 18. Zlikwidowano uruchomioną w październiku karykaturalną linię 29 (Bieżanów Nowy - Cmentarz Rakowicki), kursującą w godz. 6-10 z "częstotliwością" 10 kursów na dobę w kierunku Cmentarza oraz 8 kursów na dobę w kierunku Bieżanowa.

Sieć autobusowa w ostatnich miesiącach również uległa rozszerzeniu, głównie za sprawą nowych linii w gminie Czernichów. Dzięki nowym liniom 219, 279, 289 i 299 oraz wydłużeniu linii 249 począwszy od 12.01.br komunikację miejską otrzymały wszystkie miejscowości w tej gminie: Kamień, Rusocice, Kłokoczyn, Przeginia Duchowna i Narodowa, Wołowice (gdzie do tej pory docierały tylko 2 kursy wariantowe linii 239 tylko w dni powszednie), Rybna, Czułówek. Dodatkowo, wszystkie nowe linie z wyjątkiem 279 oraz kursująca od dawna 229 spotykają się na pętli w Czernichowie, co umożliwia mieszkańcom większości wsi dojazd do stolicy gminy oraz dogodne przesiadki podczas podróży między poszczególnymi miejscowościami. Ze względu na brak miejsca na Salwatorze nowe linie dojeżdżają aż do Ronda Grunwaldzkiego przez ul. Kościuszki, w takiej sytuacji dziwi nieco brak przystanku przy "Jubilacie", wszak byłby to najdogodniejszy punkt przesiadkowy na linie miejskie. Szerszy opis tras linii autobusowych w gminie Czernichów po ostatnich zmianach można przeczytać tutaj:
Wydłużeniu uległa również trasa wybranych kursów linii 220, która dociera teraz do nowej pętli Giebułtów Morgi, zapewniając dojazd do wszystkich punktów tej miejscowości. Ostatnią nowością w trakcji autobusowej jest rozszerzenie zasięgu działania Telebusa od 30.03.br. Autobusem na telefon można od tej pory dojechać na ul. Lipską, Grochową, Przewóz oraz Myśliwską i Gromadzką (te 2 ostatnie do tej pory pozbawione były w ogóle komunikacji miejskiej). Cieszy niewątpliwie zwiększanie dostępności komunikacji zbiorowej na terenie
Płaszowa, niemniej jednak należałoby sobie zadać pytanie, czy autobus jeżdżący po pojedynczych pasażerów (więcej niż 3 osoby w Telebusie trudno zobaczyć) to rozwiązanie optymalne ekonomicznie? Czy nie byłoby taniej kupić w tym celu kilka samochodów osobowych? Wreszcie, czy legalnym jest honorowanie biletów nabywanych w przedsprzedaży w autobusie niespełniającym ustawowych kryteriów komunikacji miejskiej? Czy może jednak należałoby w Telebusach zamontować kasy fiskalne i wprowadzić sprzedaż biletów wyłącznie przez kierowców?

W taborze autobusowym i tramwajowych zaszły również zmiany. MPK "wzbogaciło się" o kolejny wagon N8S z Norymbergi. Pojazd, oznaczony numerem 3306, wszedł do ruchu pod koniec marca br. Szumnie reklamowany jako "niskopodłogowy tramwaj dla Nowej Huty" otrzymał na obu czołach plastikowe nakładki, upodabniające do wyglądem do najnowszych NGT6. Nie wiadomo, czy MPK liczyło, że pasażerowie nie zauważą różnicy między prawdziwym bombardierem a jego ponad 30-letnim substytutem. W każdym razie "upiększony" w ten sposób wagon wygląda dość kontrowersyjnie.

Szerokim strumieniem płyną do Krakowa kolejne wozy E1 i c3. Wiadomo już, że niedługo dołączą do nich nieco młodsi "koledzy" typu E6 i c6. Wagony E6 mają być w Krakowie modernizowane poprzez zabudowę dodatkowego środkowego członu z fragmentem niskiej podłogi (na wzór wagonów N8S). Dziwnym wydaje się natomiast pomysł likwidacji jednej z kabin motorniczego. W sytuacji, gdy już kilkukrotnie problemem stawał się brak wystarczającej ilości wagonów dwukierunkowych (przypomnijmy choćby skandaliczną wymianę NGT6 w zamian za gdańskiego N8C), MPK zupełnie dobrowolnie rezygnuje z jednej z największych zalet sprowadzanego przez siebie taboru. W trakcie prac jest już wagon, który przybył do Krakowa w lipcu i przez kilka dni mogliśmy go wtedy oglądać na mieście.

Na szczęście, jak zwykle, lepiej przedstawia się sytuacja w taborze autobusowym. Dostarczone zostało 10 sztuk Mercedesów O530G (w zamian za nie zdjęto ze stanu 10 Jelczy M181MB z rocznika 1996) oraz 5 Jelczy M083C Libero. Są to niestety ostatnie autobusy wyprodukowane przez jelczańską fabrykę przed ostatecznym zaprzestaniem produkcji z powodu ogłoszonej upadłości. Szkoda też, że te 8,5 metrowe pojazdy zamiast zastąpić wysłużone Autosany H6 kursują na liniach 145, 201, 214, 223 i 235 zamiast standardowych autobusów 12-metrowych. Libero pojawia się nawet na pojedynczych kursach na liniach 164 i 610, ku wielkiej uciesze stłoczonych we wnętrzu pasażerów. Ostatnią nowość stanowi 20 Solarisów Urbino 12, dzięki którym pod koniec marca oficjalnie pożegnaliśmy ostatnie Jelcze 120M (faktycznie przestały one wozić pasażerów już w grudniu).

Na przełomie marca i kwietnia krakowianie mieli okazję przejechać się dwoma autobusami testowymi. Solaris Urbino 18 Hybrid kursował na liniach 114, 164 i 179, natomiast Autosana A0808MN SanCity (następca Jelcza Libero, budowany zresztą według tej samej dokumentacji) można było spotkać na wielu różnych liniach, jednak zawsze w planie pojazdu 12-metrowego, co dość dobitnie pokazuje trendy panujące przy ustalaniu rozdziału taboru już od kilku lat. Pierwsze testy łączyć należy ze wzrastającym zainteresowaniem miejskiego przewoźnika autobusami z ekologicznym napędem, natomiast drugie są efektem ogłoszonego niedawno przetargu na dostawę kolejnych 7 małych pojazdów (wszystko wskazuje na to, że będą to właśnie Autosany SanCity).

Na koniec humorystyczna ciekawostka. Na przełomie listopada i grudnia prowadzona była bieżąca naprawa torowiska wzdłuż ul. Ujastek między Kombinatem, a Kopcem Wandy. Kursuje tamtędy tylko linia 21, więc remont nie spowodował większych kłopotów komunikacyjnych w tym rejonie miasta. Linię 21 skierowano do Walcowni, dzięki czemu przez 4 tygodnie dwie linie (17 i 21) kursowały po identycznej trasie (Os. Piastów - Walcownia), pokrywającej się co do centymetra. Żeby było jeszcze śmieszniej, rozkłady nie były ze sobą w żaden sposób skoordynowane (17 kursuje co 30 minut, 21 co 20), a część brygad z linii 17 wykonywała także kursy na linii 21, zapewne w ramach urozmaicenia pracy motorniczym. Nie wiadomo tylko, ile cały ten cyrk kosztował.